De vacature is succesvol toegevoegd als favoriet. Bekijk de favorieten via het menu.
Kennisbank

Psalmen: betekenis, bekende psalmen en wie ze schreef

25 september 2026

Daan van Reeuwijk

Junior marketingspecialist
Van het boek psalmen

De Psalmen behoren tot de bekendste en meest gelezen boeken van de Bijbel. Ze bevatten liederen, gebeden, lofprijzingen en gedichten waarin mensen hun gevoelens en ervaringen met God onder woorden brengen. Van vreugde en dankbaarheid tot verdriet, angst en twijfel: in de Psalmen komt het allemaal voorbij. Juist daardoor zijn de Psalmen voor veel christenen herkenbaar en waardevol.

Maar wat is een psalm eigenlijk? Waarom is Psalmen het langste Bijbelboek en wie heeft deze teksten geschreven? In dit artikel bespreken we de betekenis van de Psalmen en staan we stil bij bekende hoofdstukken zoals Psalm 23 en Psalm 91.

Wat is een psalm?

Een psalm is een religieus lied, gedicht of gebed. Het woord ‘psalm’ is afkomstig van het Griekse woord psalmos, dat verband houdt met het bespelen van een snaarinstrument. De Psalmen waren dan ook oorspronkelijk bedoeld om gezongen of voorgedragen te worden.

Het Bijbelboek Psalmen bestaat uit 150 afzonderlijke psalmen. Ze hebben verschillende onderwerpen. Sommige psalmen zijn vooral gericht op de lofprijzing van God, terwijl andere gaan over verdriet, angst, vertrouwen, dankbaarheid of het vragen om hulp.

Een belangrijk kenmerk van de Psalmen is dat menselijke emoties er openlijk worden uitgesproken. Een psalmist kan God bijvoorbeeld prijzen, maar ook vragen waarom hij door een moeilijke periode gaat. Daardoor laten de Psalmen zien dat mensen met verschillende gevoelens bij God terechtkunnen.

Psalm 23: “De HEERE is mijn Herder”

Psalm 23 is waarschijnlijk een van de bekendste psalmen uit de Bijbel. De psalm begint met de bekende woorden: “De HEERE is mijn Herder, mij ontbreekt niets.”

In Psalm 23 wordt God vergeleken met een herder die voor zijn schapen zorgt. De psalm beschrijft hoe God leiding geeft, rust biedt en aanwezig blijft wanneer iemand door moeilijke omstandigheden gaat.

Een belangrijk onderdeel van de psalm is het beeld van het dal van de schaduw van de dood. Ook daar hoeft de gelovige volgens de psalm niet bang te zijn, omdat God dichtbij is.

Psalm 23 wordt daarom vaak gelezen in periodes van onzekerheid, verdriet of rouw. Tegelijkertijd is het een psalm over vertrouwen: de schrijver spreekt zijn vertrouwen uit dat God hem begeleidt en voor hem zorgt.

Waarom is Psalmen het langste Bijbelboek?

Met 150 hoofdstukken is Psalmen het Bijbelboek met de meeste hoofdstukken. Daarom wordt Psalmen vaak het langste Bijbelboek genoemd. Er is echter een verschil tussen het aantal hoofdstukken en het aantal woorden. Het Bijbelboek Psalmen bestaat namelijk uit veel afzonderlijke gedichten en liederen, waardoor de lengte per psalm sterk kan verschillen.

De 150 psalmen zijn verdeeld in vijf delen. Deze indeling wordt vaak vergeleken met de vijf boeken van Mozes, ook wel de Pentateuch genoemd.

De psalmen verschillen bovendien sterk van elkaar. Psalm 117 is bijvoorbeeld heel kort, terwijl Psalm 119 juist uitzonderlijk lang is. Psalm 119 bestaat uit 176 verzen en is daarmee het langste hoofdstuk van de Bijbel.

De grote verscheidenheid binnen Psalmen maakt het boek bijzonder. Je vindt er korte lofprijzingen, uitgebreide gebeden en lange gedichten naast elkaar.

Psalm 91: vertrouwen en bescherming

Ook Psalm 91 is een bekende psalm. Deze psalm wordt vaak geassocieerd met Gods bescherming en het vertrouwen dat God nabij is wanneer iemand gevaar of moeilijkheden ervaart.

De psalm spreekt over iemand die zijn toevlucht zoekt bij God. Verschillende beelden worden gebruikt om Gods bescherming te beschrijven. Daardoor is Psalm 91 voor veel mensen een bron van bemoediging.

Net als bij Psalm 23 gaat het in Psalm 91 uiteindelijk om vertrouwen. Het leven kent onzekerheid en moeilijke omstandigheden, maar de psalm richt de aandacht op God als degene bij wie mensen bescherming en zekerheid zoeken.

Wil jij werken bij een christelijke werkgever?

Solliciteer direct

Wie heeft de Psalmen geschreven?

De Psalmen zijn niet allemaal door één persoon geschreven. Het Bijbelboek is een verzameling van teksten die door verschillende dichters en schrijvers zijn gemaakt.

David wordt het vaakst met de Psalmen verbonden. In verschillende psalmen wordt zijn naam genoemd en David wordt in de Bijbel ook beschreven als iemand die liederen en lofzangen maakte.

Maar naast David worden ook andere namen genoemd. Zo zijn er psalmen die worden toegeschreven aan Asaf en aan de zonen van Korach. Daarnaast zijn er psalmen van Mozes en van Salomo. Een aantal psalmen heeft geen vermelding van een auteur.

De Psalmen zijn daardoor over een langere periode ontstaan. Ze weerspiegelen verschillende situaties en ervaringen, maar hebben steeds de relatie tussen God en de mens als belangrijk thema.

Waar gaan de Psalmen over?

De onderwerpen in Psalmen zijn zeer uiteenlopend. Enkele belangrijke thema’s zijn:

Lofprijzing: verschillende psalmen roepen op om God te prijzen vanwege Zijn grootheid en trouw.

Vertrouwen: andere psalmen beschrijven het vertrouwen dat iemand in God heeft, ook wanneer het leven moeilijk is.

Angst en verdriet: sommige psalmen zijn juist heel persoonlijk en beschrijven gevoelens van angst, verdriet en eenzaamheid.

Dankbaarheid: in verschillende psalmen wordt God bedankt voor Zijn hulp, bescherming en trouw.

Wijsheid: sommige psalmen leren hoe mensen volgens Gods wil kunnen leven.

Daardoor kan een psalm bij verschillende momenten in het leven passen. Iemand kan bijvoorbeeld Psalm 23 lezen wanneer hij behoefte heeft aan rust en vertrouwen, terwijl een andere psalm beter aansluit bij verdriet of dankbaarheid.

Benieuwd naar al onze andere blogs?

Bekijk ze allemaal hier

Waarom zijn de Psalmen belangrijk voor christenen?

De Psalmen hebben een belangrijke plaats binnen het christelijk geloof. Ze worden gebruikt in kerkdiensten, persoonlijke Bijbelstudie, gebed en muziek.

Een bijzondere eigenschap van Psalmen is dat het boek ruimte geeft aan vrijwel het volledige spectrum van menselijke emoties. Je hoeft je gevoelens niet te verbergen. De psalmisten spreken hun vreugde, verdriet, boosheid, angst en vertrouwen uit tegenover God.

Dat maakt de Psalmen voor veel christenen herkenbaar. Ze laten zien dat geloven niet betekent dat iemand altijd blij of zonder zorgen is. Ook in moeilijke omstandigheden kan iemand zich tot God richten.

Daarnaast hebben de Psalmen door de eeuwen heen veel christelijke liederen en muziek geïnspireerd. Sommige psalmen worden nog altijd gezongen in kerken over de hele wereld.

Veelgelezen Psalmen

Naast Psalm 23 en Psalm 91 zijn er nog veel andere bekende psalmen. Psalm 1 gaat bijvoorbeeld over de weg van de rechtvaardige. Psalm 27 gaat onder andere over vertrouwen op God. Psalm 37 moedigt aan om op God te vertrouwen en Psalm 121 spreekt over Gods hulp en bewaring.

Ook Psalm 139 is bijzonder bekend. Daarin wordt onder andere beschreven dat God de mens volledig kent. Psalm 150 sluit het Bijbelboek af met een krachtige oproep om God te loven.

Of je nu op zoek bent naar een psalm over vertrouwen, verdriet, dankbaarheid of hoop: binnen de 150 psalmen is er veel te vinden.

De Psalmen blijven relevant

Hoewel de Psalmen duizenden jaren oud zijn, worden ze nog steeds gelezen en gebruikt. Dat komt mede doordat de onderwerpen tijdloos zijn. Mensen hebben vandaag nog steeds te maken met angst, verdriet, blijdschap, onzekerheid, dankbaarheid en de behoefte aan hoop.

De Psalmen geven woorden aan deze gevoelens en richten de aandacht tegelijkertijd op God. Daarmee vormen ze een belangrijk onderdeel van de Bijbel en van het christelijk geloof.

Na het lezen nog vragen?

Stel ze gerust

Opslaan

Veelgestelde vragen

Er staan 150 afzonderlijke psalmen in het Bijbelboek Psalmen.

Psalm 23 wordt vaak gezien als een van de bekendste psalmen. De psalm begint met de bekende vergelijking van God als Herder.

De Psalmen zijn door verschillende schrijvers gemaakt. David wordt het vaakst genoemd, maar ook onder anderen Asaf, de zonen van Korach, Mozes en Salomo worden met bepaalde psalmen verbonden.

Psalm 119 is de langste psalm. Deze psalm bestaat uit 176 verzen.

De Psalmen bevatten gebeden, liederen en gedichten over onder andere geloof, vertrouwen, verdriet, dankbaarheid en lofprijzing. Daardoor bieden ze veel christenen herkenning en bemoediging in verschillende situaties.

Gerelateerde artikelen

vrouw die leiding geeft

Leiderschap: betekenis, stijlen en christelijk leiderschap

Leiderschap speelt een belangrijke rol binnen organisaties, bedrijven en het dagelijks leven. Een goede leider geeft richting, motiveert anderen en helpt een team om gezamenlijke doelen te bereiken. Maar leiderschap gaat niet alleen over het aansturen van medewerkers. Ook verantwoordelijkheid, persoonlijke ontwikkeling en aandacht voor anderen zijn belangrijk. Binnen het christelijk geloof heeft leiderschap daarnaast […]

Lees artikel
werkstress zicitbaar

Werkstress: oorzaken, symptomen en werkstress verminderen

Werkstress komt steeds vaker voor op de werkvloer. Een drukke agenda, hoge verwachtingen en weinig tijd voor ontspanning kunnen ervoor zorgen dat je je gespannen voelt. Een beetje stress is niet altijd verkeerd, maar wanneer stress langdurig aanhoudt, kan dit invloed hebben op je gezondheid en werkplezier. In deze blog lees je wat werkstress is, […]

Lees artikel
Foto van schaduw met zon erachter

Stille Zaterdag 2026: betekenis, symboliek en de verbinding met Pasen

Stille Zaterdag is een bijzondere dag binnen het christendom. De dag valt tussen Goede Vrijdag en Paaszondag en vormt daarmee een belangrijk onderdeel van het paasverhaal. Op Goede Vrijdag wordt stilgestaan bij de kruisiging en dood van Jezus Christus, terwijl op Paaszondag de opstanding van Jezus wordt gevierd. Stille Zaterdag bevindt zich precies tussen deze […]

Lees artikel